Cinsel yolla bulaşan hastalıklar

  • 15 Şubat 2021
  • 0
  • 323 kez okundu

Cinsel temas yolu ile 30 farklı bakteri, virüs ve parazitin bulaştığı tahmin edilir. Bunlardan bazıları tedavi edilebilirken bazılarının tam olarak tedavisi yoktur. Kadınlarda cinsel yolla bulaşan hastalıklar ve erkeklerde cinsel yolla bulaşan hastalıklar nelerdir? Bu hastalıkları önlemek için neler yapılabilir soruları ile ilgili yaptığımız araştırmaların sonucunda edindiğimiz bilgiler şu şekilde;

Cinsel yolla bulaşan hastalıklar arasında 8 tanesi yaygın olarak görülür. Bunları şu şekilde gruplandırabiliriz;

Tedavi edilebilir cinsel yolla bulaşan hastalıklar

  • Sifiliz
  • Bel soğukluğu
  • Klamidya
  • Trikomoniyaz

Tam tedavisi olmayan cinsel yolla bulaşan hastalıklar

  • Hepatit B
  • HIV (AIDS)
  • Herpes simplex
  • HPV

Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre her gün bir milyon cinsel yolla bulaşan hastalık meydana gelmektedir. 500 milyondan fazla insanda herpes simpleks virüsü (HSV) ile genital enfeksiyon olduğu tahmin ediliyor. 290 milyondan fazla kadının ise insan papilloma virüsü (HPV) enfeksiyonuna sahip olduğu bilinmektedir.  Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar ağırlıklı olarak vajinal, anal ve oral seks de dahil olmak üzere her türlü cinsel temas ile yayılır. Bazı enfeksiyonlar kan veya kan ürünleri gibi cinsel olmayan yollar ile de bulaşabilir.

Hamilelik ve doğum sırasında anneden çocuğa bulaşabilecek cinsel temas yolu ile bulaşan hastalıklar arasında ise şunlar vardır;

  • Frengi
  • Hepatit B
  • HIV (AIDS)
  • Klamidya
  • Bel soğukluğu
  • Uçuk
  • HPV

Kadınlarda cinsel yolla bulaşan hastalıklar

Cinsel yolla bulaşan hastalıklardan birçoğu hastalık belirti vermez. Ve tedavi edilmedikleri takdirde kısırlığa ve rahim ağzı kanserine yol açabilirler.

HPV (insan papilloma virüsü)

Cinsel ilişki esnasında cilt teması yoluyla bulaşır. 100 çeşit tür arasından birkaç tanesi kanserojendir. HPV ağız ve boğazda da enfeksiyona neden olabilir. Genital bölgede ceye boğazda siğiller yapar. HPV her zaman belirti vermez ve kendiliğinden de düzelebilir. HPV rahim ağzı kanserinin en önemli nedenlerinden biridir. Aşı ile önlemek mümkündür.

Bel soğukluğu (gonore)

Neisseria gonore bakterisi ile meydana gelen bir enfeksiyondur. Vücudun ılık ve nemli bölgelerini enfekte etme eğilimindedir. Bunlar arasında; üretra (idrarı mesaneden boşaltan tüp), gözler, boğaz, vajina, anüs, dişi üreme yolu (fallop tüpleri, serviks ve uterus) bulunur. Bel soğukluğu kişiden kişiye korunmasız oral, anal veya vajinal seks yoluyla geçer. Çok sayıda cinsel partneri olan veya prezervatif kullanmayan kişiler en büyük enfeksiyon riskine sahiptir. Belirtiler bulaşmadan 14 gün sonra ortaya çıkar. Hiç belirti vermeden de seyredebilir. Bel soğukluğu kadınlarda şu belirtileri verir;

  • Vajinal akıntı (sulu, kremsi veya hafif yeşil)
  • İdrak yaparken ağrı veya yanma hissi
  • Sık sık idrara çıkma ihtiyacı
  • Adet kanamalarının uzun sürmesi veya ara lekelenmeler
  • Boğaz ağrısı
  • Cinsel ilişki esnasında ağrı
  • Alt karın bölgesinde ağrı

Klamidya

Klamidya bakterisinin neden olduğu yaygın bir enfeksiyondur. Genellikle erken aşamalarda belirti vermeyebilir. Genital bölgeye cilt teması veya cinsel organa elle dokunmak bile klamidya hastalığının bulaşması için yeterlidir. Oral seks ile boğaza da bulaşabilir. Bunun yanı sıra yenidoğan bebekler doğum esnasında anneden klamidya enfeksiyonu alabilirler. Tedavisi ise antibiyotikler ile mümkündür. Kadınlarda klamidya enfeksiyonunun belirtileri;

  • Ağrılı cinsel ilişki
  • Vajinal akıntı
  • İdrar yaparken yanma hissi
  • Alt karın bölgesinde ağrı
  • Serviks iltihabı (servisit)
  • Adet dönemleri arasında kanamalar

Genital herpes

Halk arasındaki adı genital uçuktur. Cinsel yolla bulaşan hastalıkların en yaygın olanıdır. HSV-1 (Herpes simplex virüsü) ya da HSV-2’nin etken olduğu cinsel yolla bulaşan bir hastalıktır. HSV-Tip 2 genital bölgeyi, cinsel alanı, makat ve kalça bölgesini etkilerken, HSV-Tip 1 genellikle ağız, yüz ve dudakları etkiler. Virüs, deri çatlak ve çiziklerinden vücuda girer. Doğum esnasında bebeğe bulaşabilir ve körlük, beyin hasarı veya ölüme yol açabilir. Hastalığın belirtileri vajina, anüs ve kalçalarda içi su dolu lezyonların olmasıdır. Yakın bölgedeki lenf bezleri şişebilir ve ateş olabilir. Tedavisinde ise genellikle antiviral ilaçlar kullanılır.

Frengi (sfiliz) sifiliz

Treponema pallium adındaki bakterinin neden olduğu, potansiyel olarak ciddi bir enfeksiyondur. Kalıcı hasarı ve uzun süreli komplikasyonları önlemek için erken tedavi önemlidir.

İlk aşamalarda;

-cinsel organlar, anüs, rektum veya ağız çevresinde yuvarlak, sert bir yara hissedilebilir.

-Ağrısız bir şekilde 3-4 hafta kadar devam edebilir.

İkinci aşamada görülen belirtiler; 

-avuç içlerinde veya ayak tabanlarında sert, kahverengiye benzer veya kırmızı kaşıntısız döküntüler,

-ağız, vajina veya anüs bölgelerinde lezyonlar,

-şişmiş lenf düğümleri,

-saç dökülmesi,

-baş ağrısı,

-kilo kaybı,

-kas ağrıları,

-yorgunluk ve ateştir.

Üçüncü aşamada ise beyni, sinir sistemini, gözleri, kalbi ve diğer organları etkileyen ve hayatı tehdit eden komplikasyonlar meydana gelebilir.

Frengi enfeksiyonu antibiyotikler ile tedavi edilebilir.

Uyuz

Uyuz, cinsel temas ile, cilde temas ile, havlu ve nevresim gibi eşyalar aracılığı ile bulaşabilir. Vücudun herhangi bir yerinde sivilce benzeri kaşıntılı lezyonlara neden olur. Tedavisi etkili kremler ile yapılır.

Molluscum contagiosum

Genellikle iyi huylu olan bulaşıcı viral cilt enfeksiyonudur. Yetişkinleri olduğu gibi çocukları da etkileyebilir. Hatta çocuklarda sıkça görülür. Yetişkinlerde cinsel ilişki esnasında cilt teması ile bulaşır. Deride siğil benzeri küçük kabarıklara neden olur.

HIV (AIDS)

HIV, bağışıklık sistemini çökerten bir virüstür. Dolayısıyla HIV taşıyan kişiler diğer enfeksiyonlara da yatkın olurlar. Bir kişi HIV geçirdiğinde virüs meni, kan, anne sütü ve vajinal ve rektal sıvılar dahil olmak üzere vücut sıvılarında bulunur. Bu sıvılar başka birinin vücuduna girerse o kişi de HIV geliştirebilir. HIV doğum esnasında anneden bebeğe geçer. Aynı zamanda emzirme, ortak iğne kullanma, kan ürünleri yolu ile de bulaşabilir. Cinsel yolla bulaşmasını önlemenin en kolay yolu prezervatif kullanmaktır.

Hepatit B

Hepatit B, karaciğeri etkileyen kronik bir enfeksiyondur. Hem cinsel temas ile hem de kan ürünleri, ortak iğneler yoluyla bulaşabilir. Anneden bebeğe geçebilir. Maalesef kesin bir tedavisi yoktur ve siroz veya karaciğer kanserine neden olabilir.

Erkeklerde sık görülen cinsel yolla bulaşan hastalıklar

  • Klamidya: Semptomlar idrar yaparken ağrı, alt karın bölgesinde ağrı ve penis akıntısıdır.
  • Genital herpes (uçuk): Kaşıntı, ağrı, küçük sıvık dolu veya kırmızı renkli yumrular ve ülserler gibi semptomları vardır.
  • HPV: Karnabahar şeklinde siğiller ve penis çevresinde kaşıntılar belirgin semptomlarıdır.
  • Bel soğukluğu: Belirtiler arasında idrara çıkma sırasında yanma, sarı veya yeşil akıntı ve testislerde ağrı vardır
  • HIV: Belirtileri ateş, döküntü, boğaz ağrısı ve şişmiş lenf düğümleridir. Hastalık ilerledikçe semptomlar kötüleşir.
  • Trikomoniyaz: Semptomlar erkeklerde nadirdir ancak peniste kaşıntı, ağrılı idrara çıkma ve peniste akıntı şeklinde belirtileri olabilir.

Cinsel yolla bulaşan hastalıklar nasıl önlenebilir?

Bu hastalıkların yayılmasını önlemenin en güvenli yolu güvenli cinsel ilişkidir. Seks esnasında prezervatif kullanmak bazı enfeksiyonları önleyebilir. Ancak Hepatit B ve HPV aşı ile önlenebilir.

Velhasıl

Çoklu partner alışkanlığı cinsel sağlık açısından oldukça tehlikelidir. Tek cinsel partner ve güvenli seks ile cinsel sağlığı korumak aslında oldukça kolaydır. 🙂

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

%d blogcu bunu beğendi: