Sağlıklı bir zihin için kolayca uygulayabileceğiniz beyin egzersizleri

  • 7 Ocak 2021
  • 0
  • 162 kez okundu

Sağlıklı bir yaşam denince aklımıza ilk gelenler genellikle düzenli egzersiz ve sağlıklı beslenme oluyor. Ancak atladığımız bir yer var. “Nasıl olur? Beslenme ve spordan alâ genel hayat iyileştiricileri mi var?” diye düşünüyorsanız, sizi düşündüğünüz yerlerinizden kucaklıyor ve daha fazla düşünebilmek, daha sağlıklı düşünebilmek adına  mental egzersizin önemini ele aldığımız yazımızı okumaya  davet ediyorum.

Washington Üniversitesi Sağlık Ölçüm ve Değerlendirme Enstitüsü (IHME) ile Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) verilerini inceleyen Online PR Ajansı B2Press, zihinsel sağlık problemleri üzerine bir değerlenmede bulundu. Yapılan değerlendirme ile dünya genelinde 970 milyon kişinin zihinsel sağlık problemleri ve madde kullanım bozuklukları yaşadığı sonucuna varıldı. Ülkelerdeki nüfus dağılımına göre elde edilen verilere göre Türkiye’de nüfusun %14,31’i zihinsel sağlık problemleri ve madde kullanım bozuklukları yaşıyor. Bunun önüne geçmenin ya da içinden sıyrılmanın en temel yolu sağlıklı bir zihindir. Sağlıklı bir zihne giden yol ise beynin her bir işlevsel fonksiyonuna hitap eden beyin egzersizlerinden geçiyor. Bu egzersizler sağlıklı bir zihin için ve sağlıklı bir zihni muhafaza etmek için önemli ve de oldukça etkilidir.

Zihin egzersizleri ile daha zeki ve daha az unutkan olmak mümkün

Beyninize fiziksel duyuları (görme, duyma, koklama, tatma ve dokunma) duygusal duyular ile birleştiren yeni deneyimler katmak, farklı beyin bölgeleri arasındaki bağlantıyı uyandırır. Sinir hücrelerinin doğal beyin hormonları üretmesini sağlar. Daha güçlü ve daha dayanıklı hücreler oluşturur. Aşağıda saydığımız egzersizler ise minik birer zihin geliştiricilerdir. Bu egzersizleri güne başlarken veya boş zamanlarınızda deneyimleyebilir veya hayatınızın bir parçası haline getirebilirsiniz. Düzenli olarak beyin egzersizi yapmaya başlamanızın ardından sonuçlarını görmeniz fazla zamanınızı almayacaktır. Hazırsanız beyin egzersizleri nelerdir? Sağlıklı bir zihin için ne yapılmalı? sorularını ortadan kaldırıp, yerlerine teşvik edici, mis gibi cevaplar koyalım.

Beyin egzersizleri

Sık kullanmadığınız elinizi işlerinize dahil edin

Hafıza kaybı ve unutkanlık genç yaşlı demeden hemen herkeste rastlanılabilen oldukça yaygın bir sorundur. Yapılan pek çok araştırma, beyindeki zıt tarafın kullanılması ile beyin korteksinin eldeki bilgiyi kontrol eden ve işleyen kısımlarının hızlı ve önemli bir şekilde geliştiğini göstermiştir. Bunun için yapabileceğiniz en basit uygulamalardan biri diş fırçasını ve macunu genel olarak kullanmadığınız eliniz ile (sağlaksanız sol el, solaksanız sağ el) kullanıp, dişlerinizi o eliniz ile fırçalamaktır. Bir diğer egzersiz ise bilmediğiniz bir şarkıyı birkaç dakika dinlemek ve kelimeleri ezberlemeye çalışmaktır. Bu aynı zamanda beyninizin uyarılmasında etkili bir yöntemdir.

Günlük rutinlerinizi değiştirin

Odaklanmayı geliştirmek, üretkenliği artırmak demektir. Beynin dikkati ne yazık ki kolayca dağılabilir. Ve özellikle sabit bir rutine maruz kalırsa odaklanmayı kaybeder. Yapılan yeni şeyler ise beyin aktivitesini hızlandırır. Günlük hayatınızda yapabileceğiniz basit değişiklikler ile beyninizi farklı şekillerde uyararak keskinleştirebilirsiniz. Mesela sabah rutinlerinizi değiştirebilirsiniz. Evinize, işinize veya okulunuza giderken farklı rotalar tercih edebilirsiniz. Köpeğiniz ile düzenli yürüyüşler yapıyorsanız farklı sokakları tercih edebilirsiniz. Haberleri düzenli olarak takip ettiğiniz kanal veya gazetede değişiklik yapmak da faydalı olabilir.

Masadaki yerinizi değiştirin

Pek çok aile ferdinin kendi koltuğu/sandalyesi vardır. Yemek vakti geldiğinde kim nereye oturacak kargaşası olmadan herkes kendi yerine oturur. Ancak beyniniz için yeni deneyimler önemlidir. Mesela konumunuzu değiştirecek sandalyeleri tercih edebilirsiniz. Kiminle yakın olup, ilgilendiğinizi, odanın görünümünü ve hatta tuzluğa nasıl ulaştığınıza dikkat edin. Otomatik olarak hareket etmeyin, farkında olun.

Burnunuzu yeni kokular ile tanıştırın

Yeni kokular beyninizde yeni sinir yollarının oluşumunu sağlar. Örneğin, narenciye, vanilya nane gibi kokuları yatağınızın başucuna koyabilir ve yeni bağlantılar ile sinir oluşumunu destekleyebilirsiniz.

Aracınızın camlarını açın

Hipokampus, beynin anıları işleyen, hafıza ve yön bulmada önemli bir rolü olan bölgesidir. Özellikle zihinsel haritalar oluşturmak için kokular, sesler ve manzaraların ilişkilendirilmesi ile ilgilidir. Araba ile seyahat ederken yeni sesler ve kokular bulmaya çalışın. Camınızın açık olması beyninizin kolay birikim yapmasına yardımcı olur.

Keşfetme oyunları oynayın

Beyin, nesneleri birbirinden ayırt etmek için düzenli olarak görsel ipuçlarından faydalanır. Farklı şeyleri tanımlamak beyin bölgelerindeki aktivasyonu artırır ve daha güçlü bağlantılar oluşturur. Bunun için yapabileceğiniz en basit şey, cebinize farklı boyutlarda birkaç para koymak ve elleriniz ile hangi paranın ne kadar olduğunu anlamaya çalışmaktır.

“10 farklı şey” oyunu oynayın

Gündelik alternatifleri düşünmeye zorlamak beyni güçlü tutmaya yardımcı olur. 10 farklı şey oyunu bunun için idealdir. Oyun şöyle oynanıyor; Biri size sıradan bir nesne verecek ve nesnenin kullanılabileceği 10 farklı şey göstermenizi isteyecek. Bu oyun hem yaratıcılığınızı geliştirecek hem de sizi düşünmeye teşvik edecek, beyninizi güçlendirecektir.

Süpermarkette inceleme yapın

Rutin kırıp yeni şeyler denemenin en kolay yollarından biri inceleme yapmaktır. Mağaza ve marketlerde en gözde ürünler göz hizasında olacak şekilde tasarlanıp, konumlandırılır. Alacaklarınızı bildiğiniz bir alışverişten genellikle farklı şeyler görmeden ayrılırsınız. Herhangi bir koridorda durmak, raflara bakmak, daha önce görmediğiniz bir şey varsa incelemek ve düşünmek beyninizi beslemenin en güzel yollarından biridir.

Yüksek sesle okuyun

Yüksek ses ile okumak veya okunan bir şeyi dinlemek, kendi kendimize, içimizden okuduğumuz zamanlardan çok daha farklı beyin bölgelerini kullanılmamızı sağlar. Okuyucu ve dinleyicinin değişken olduğu, eşiniz, kardeşiniz, bir arkadaşınız veya kendi kendiniz ile  yüksek sesli okumalar yapın. Bir kitabı bu şekilde okuyarak bitirmek yavaşlatıcı olabilir ancak kaliteli zaman geçirmek ve maksimum fayda sağlamak için yapılabilecek en güzel aktivitelerden biridir.

Bol bol düşünün

Düşünmek en eski ve en ağır spordur. Bu cümleyi veya benzerlerini bir yerlerden duymuş olabilirsiniz. Bir problemi çözmek, karar vermek, yeni kavramlar öğrenmek için düşünmenin yanı sıra otomatik beyin dediğimiz farkında olmasak da alışılagelmişi uygulamamıza sebep olan rutinlerinizi de ele almak, farkında olarak, bilinçli yaşamaktan elde edebileceğimiz büyük faydalar vardır. Bir yemeği yerken “şimdi sağ elim ile çatalı alacağım, tabaktaki makarnaya saplayacağım ve ağzıma götüreceğim” gibi şeyler düşünmeyiz. Veya bir yolda yürürken “şimdi sağ ayak, şimdi sol, şimdi tekrar sağ, evet yürüyorum, yürüyoruum!” demeyiz. Bu kadar ince değilse de kaldırımın ne tarafından yürüyeceğimizi, neden oradan yürüyeceğimizi, önce hangi yiyeceği yiyeceğimizi, çatalı tekrar tabağa mı yoksa peçeteye mi bırakacağımızı düşünerek hareket edebiliriz. Bu başta biraz yorucu gibi görünebilir. Ancak otomatik beyinden bilinçli olarak çıkmak, zorunda kalarak çıkmaktan çok daha kolaydır. Birileri ile bildiğimiz şeyler hakkında konuşmakta zorlanmaz ve genellikle çekinmeyiz. Ama aynı şeyi tanımadığımız insanlar karşısında anlatmak bizi korkutur. Çünkü o zaman ne anlatacağımızdan çok ellerimizi nasıl kullanacağımızı, ne tarafta durup, ne tarafa doğru bakacağımızı hesaplamaya çalışır, endişe duyarız. Benim naçizane tavsiyem, rutinleri bir kenara bırakıp, bir de bunu deneyelim bakalım demeniz, aslında bildiğiniz şeyleri yeniden bilerek, tercih ederek deneyimlemeniz. 🙂

Velhasıl

Beyin öğrenir, alışır ve öğrenmeye hep açıktır. Bir şeyi öğrendikten sonra artık üzerine düşünmemek beyni sakatlaştırır. Günlük hayatınıza dahil edebileceğiniz bu küçük egzersizler beyninizi canlı ve güçlü tutmak konusunda oldukça faydalı olacaktır. Eğlenerek deneyimleyebileceğimiz, deneyimlerken geliştirebileceğimiz canım beyinlerimiz ile insan olmanın hakkını verdiğimizi hissetmemiz dileği ile… 🙂

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

%d blogcu bunu beğendi: